Samstillt framtak íbúa
Nú þegar sumarið er gengið í garð langar okkur að hvetja íbúa til að leggja sitt af mörkum við að fegra nærumhverfið. UDN hefur þegar farið af stað, stóð fyrir fegrun í dalnum í gær og Hestamannafélagið Glaður fegrar völlinn og mótssvæði síðar í dag. Vinnuskóli Dalabyggðar er einnig farinn af stað við að taka til hendinni í þorpinu og því ekki úr vegi fyrir íbúa að vera samferða í að gera sveitarfélagið okkar snyrtilegt.
Smáar framkvæmdir geta skipt miklu máli. Með því að snyrta garðinn, slá grasið, fjarlægja illgresi úr stéttum og týna rusl verður umhverfið snyrtilegra og ánægjulegra fyrir alla sem hér búa og sækja okkur heim.
Við hvetjum íbúa í þorpinu einnig til að taka gangstéttina eða götukantinn fyrir framan heimili sitt í „sumarfóstur“ með því að halda svæðinu hreinu og snyrtilegu yfir sumarmánuðina t.d. með því að fjarlægja illgresi og sópa. Margar hendur vinna létt verk og saman getum við haft mikil áhrif.
Trjágróður, kerfill og njóli
Þá er rétt að minna á að trjágróður sem vex út fyrir lóðamörk getur skapað óþægindi og jafnvel hættu fyrir vegfarendur. Húseigendur skulu gæta þess að gróður haldist innan lóðamarka og valdi ekki truflun á umferð gangandi, hjólandi og akandi vegfarenda.
Þegar trjágróður vex út yfir lóðamörk er sveitarfélaginu heimilt að fjarlægja gróður við götur, gangstíga eða opin svæði sem veldur truflunum eða óprýði, á kostnað lóðarhafa samkvæmt byggingarreglugerð nr. 112/2010, gr. 7.2.2.
Sveitarfélagið skorar á húseigendur/lóðarhafa að bregðast við hið fyrsta og klippa og snyrta hjá sér svo allir komist ferða sinna án hindrana. Verði það ekki gert mun sveitarfélagið, að undangenginni aðvörun, klippa þar sem nauðsynlegt er, á kostnað lóðarhafa.
Eins viljum við hvetja íbúa til að halda kerfli og njóla í skefjum innan sinna lóða. Sveitarfélagið mun láta eitra fyrir þeim á ákveðnum opnum svæðum. Ef lóðahafar vilja nýta ferðina og kaupa eitrun á sínum lóðum er hægt að hafa samband á netfangið kristjan@dalir.is sem fyrst.
Framlag sveitarfélags og Vinnuskóla
Sveitarfélagið styður við framtak íbúa með aðgengi að salti til að nota á stéttar og illgresi. Saltsekkur er staðsettur milli leikskóla og Rarik við Miðbraut, þar má sækja sér salt í fötur. Athugið að ganga vel frá sekknum aftur svo ekki rigni ofan í hann. Þá verða veittar fjölbreyttar viðurkenningar á bæjarhátíðinni „Heim í Búðardal“ í byrjun júlí m.a. til þeirra sem hafa staðið sig vel og hjálpað öðrum, verða skoðaðar lóðir innan sem utan þéttbýlis við val viðurkenningarhafa.
Vinnuskólinn vill einnig bjóða upp á að sækja garðúrgang heim að lóðamörkum í Búðardal þriðjudaginn 30. júní. Er það hugsað til að íbúar geti tekið til hendinni helgina áður og nýtt opnun endurvinnslustöðvar þennan sama dag til að losa sig við annan úrgang.
Ef þú vilt að garðúrgangur verði sóttur til þín þarf hann að vera á lóðamörkum/gangstétt kl. 09:00 að morgni dags þann 30. júní. Garðúrgangur þarf að vera í íláti sem hægt er að tæma (t.d. hjólbörum, fötu, bala eða slíku) eða einfaldlega í snyrtilegri hrúgu sem hægt er að fjarlægja, ekki í plastpoka. Þá verður annar úrgangur (s.s. timbur, múrbrot, plast, pappi o.s.frv.) ekki fjarlægður heldur skilinn eftir. Ef garðúrgangur er það mengaður með öðrum úrgangi að ekki er talið hæft að farga honum sem slíkum, verður hann skilinn eftir.
Við þökkum öllum þeim sem leggja sitt af mörkum. Saman gerum við þorpið okkar enn fallegra, hlýlegra og meira aðlaðandi fyrir íbúa og gesti.
Enginn þarf að gera mikið – en ef hvert og eitt okkar gerir svolítið, verður munurinn gríðarlegur. Við erum nefnilega fyrirmyndir, ekki aðeins fyrir hvert annað og börnin okkar heldur einnig önnur samfélög.
Tökum höndum saman og látum stoltið endurspeglast í umhverfinu okkar!
Góð ráð
Tillögur að sniðugum sumarblómum/fjölærum plöntum
Á sumrin er skemmtilegt að fegra umhverfið sitt með blómum og blaðfallegum plöntum. Vel hirtur garður með fallegu blómabeði er mikið prýði. Að sama skapi er hægt að fegra umhverfi sitt með blómapottum og kerjum. Nú þegar líkur á næturfrosti hafa minnkað til muna er hægt að fara að huga að því að fegra umhverfi sitt með blómum eða blaðfallegum plöntum. Ein þumalputtaregla er að blómstrandi plöntur þurfa alltaf sól sem þýðir að plantan sjálf getur þrifist í skugga en þá er ólíklegt að hún nái að blómstra mikið.
Við val á plöntum er annars vegar hægt að velja sumarblóm eða hins vegar fjölæringa.
Sumarblóm eru plöntur sem lifa út sumarið og blómstra ríkulega vikum saman, stundum allt sumarið. Einnig eru til blaðfalleg „sumarblóm“ sem blómstra ekki en eru mikið prýði vegna blaðanna. Hér að neðan er listi yfir nokkrar tegundir sem þrífast vel í íslenskum görðum:
Flauelisblóm. Þrífast best í sendnum og vel framræstum jarðvegi (ekki of blautum, samþjöppuðum eða leirkenndum). Eru viðkvæm fyrir frosti, þurfa sólríkan stað og eru fallegri í góðu skjóli. Flauelisblóm eru mjög blómviljug og er mikið prýði af þeim. Þau gefa frá sér lykt sem minnir mjög á lyktina af tómatplöntum. Þau eru talin fæla frá kálflugu sem leggst á ýmsar matjurtir og getur því verið gott að gróðursetja þau við eða jafnvel í matjurtargarðinn.
Silfurkambur. Harðgerð planta sem er vindþolin. Þrífst í flestum jarðvegi. Þarf sólríkan vaxtarstað. Silfurkamburinn blómstrar ekki en blöðin verða silfurlituð og mynda mjög fallega andstæðu við litrík blóm. Hann er einmitt sérstaklega fallegur í beði með flauelisblómum en hentar einnig með fleiri blómlitum. Silfurkamburinn getur staðið fallegur langt fram á haust.
Stjúpur. Þrífast best í vel framræstum og næringarríkum jarðvegi, geta þrifist í flestum beðum í venjulegri garðamold, passa bara að hann sé ekki næringasnauður. Þola hálfskugga en blómstra betur á sólríkum stað. Stjúpur eru ótrúlega seigar og með blómviljugustu sumarblómunum. Þær geta verið tvíærar á Íslandi, þ.e. lifa þá veturinn og blómstra aftur sumarið á eftir. Fást í flestum litum, einlitar, tvílitar og þrílitar.
Tóbakshorn. Harðgerð, þarf sólríkan stað og skjól. Þrífast best í vel framræstum, næringarríkum jarðvegi. Tóbakshorn henta einstaklega vel í hengipotta og ker. Þau eru mjög blómviljug og blómstra mikið yfir sumarið. Algengir blómlitir eru fjólublátt, hvítt og bleikt en þau fást einnig í öðrum litum.
Fjölæringar eru plöntur sem lifa við íslensk skilyrði, leggjast í svala á veturna og koma aftur upp á sumrin. Þeir blómstra yfirleitt á ákveðnu tímabili á sumrin og er því gott að vera með blandað beð af fjölæringum þar sem eitthvað er í blóma hverju sinni. Hér eru nokkrar skemmtilegar blómstrandi tegundir:
Lyklar. Huldulykill, Frúarlykill, Laufeyjarlykill. Til eru ýmis konar lyklar en margir þeirra blómstra snemma á vorin, í apríl-maí. Þrífast best á í rökum og frjóum jarðvegi og á sólríkum stað.
Roðasteinbrjótur. Blómgunartími – júní til ágúst. Þarf sólríkan vaxtarstað. Er harðgerð. Þrífst vel í þurrum og rýrum jarðvegi og er góð í steinhæðir. Getur verið sígræn. Látlaus og falleg blómin fást í bleikum tilbrigðum og hvítum.
Regnfang. Hargerð og þrífst í allri venjulegri garðamold. Þarf sólríkan stað til að blómstra. Regnfang er skemmtileg planta sem blómstrar gulum blómum sem minna á hnappa. Hún er nokkuð umfangsmikil og fyllir vel út í beði.
Silkimura. Harðgerð, þrífst vel í þurrum og rýrum jarðvegi. Þarf sólríkan vaxtarstað. Lag planta sem vex í brúsk og upp úr honum koma blómstilkar.
Gátlisti: Hvað get ég gert?
- Tekið gangstéttina eða götukantinn fyrir framan heimilið í „sumarfóstur“.
- Fjarlægt illgresi úr stéttum og meðfram lóðarmörkum.
- Sópað stéttir og innkeyrslur.
- Slegið gras og snyrt beð.
- Klippt runna og tré þar sem það á við.
- Málað girðingar, bekki eða annað slíkt sem hefur látið á sjá.
- Plantað sumarblómum eða fjölærum plöntum.
- Tínt rusl í næsta nágrenni, jafnvel þótt það sé ekki á eigin lóð.
- Hugað að sameiginlegum svæðum í sveitarfélaginu.
- Hjálpað eldri nágrönnum með einföld verkefni.